Snoeien, basis voor de gezonde tuin! Snoeien algemeen Het is moeilijk om snoeien alleen door theorie te leren. Pas het aanvoelen van de behoeften van iedere boom, van ieder ras op verschillende onderstammen, op verschillende standplaatsen, en het herkennen van de verschillende ontwikkelingsstadia wijzen ons de weg naar de juiste snoei. Dit is natuurlijk alleen mogelijk in de praktijk, elke boom of struik vraagt weer een andere aanpak of zal weer anders reageren op de snoei. Tevens zijn er verschillende redenen om te snoeien; Vormsnoei van de jonge boom, de snoei na het planten van uw boom of struik, onderhoudssnoei van uitgegroeide, vruchtdragende bomen en een verjongingssnoei van ouder wordende bomen. Door te snoeien, verstoren we de natuurlijke groeiwijze en ontwikkeling van een plant. Bij de meeste houtige gewassen en planten eindigt elke twijg of tak in een eindknop. De knoppen die daar onder zitten, zijn gerangschikt op een manier die karakteristiek is voor de plantensoort. Zij bepalen waar de nieuwe takken komen. De knoppen kunnen overstaand, wisselend, kransgewijs of verspreid groeien. De eindknop is het groeipunt van de tak. Deze knop speelt een belangrijke rol, omdat hij een stof produceert die de groei van de knoppen eronder afremt. Als de eindknop wordt verwijderd, bijvoorbeeld door snoeien, gaan de zijscheuten zich (sneller) ontwikkelen. We zien dit verschijnsel duidelijk na het knippen van een haag. De haag wordt na regelmatig snoeien veel voller en dichter, doordat er veel knoppen uitgelopen zijn. In de praktijk snoeit men takken af tot een bepaalde knop of knoppenpaar onder de eindknop. Het geheim van goed snoeien bestaat uit het zoeken van een knop die in de gewenste richting groeit, meestal naar de buitenkant van de plant. De tak die hier net boven zit, snoeien we met een scherpe snoeischaar. Snoeien is een vaardigheid die elke tuinier kan leren. Sommige mensen durven niet goed te snoeien, omdat ze bang zijn om de plant te vernielen. Maar daarover hoeven we ons niet teveel zorgen te maken. Planten hebben een enorme levenskracht en ze gaan zelden dood na een te drastische snoeibeurt. Het snoeien is afhankelijk van wat we met een plant willen, waar hij in de tuin staat en de eigenschappen van de plant zelf. Het kan ook een combinatie zijn van deze fenomenen. Voor snoeien is enige vakkennis nodig. Voor vormsnoei is meer vakmanschap nodig. Maar door veel te oefenen, krijgen we vanzelf meer vertrouwen. Wie de globale bouw en groeiwijze van een plant herkent, kan deze ook gerust snoeien. Na enige tijd gaat snoeien net zo automatisch als bladharken. We zouden kunnen zeggen dat het dan een intuÔtieve manier is geworden om de tuin tot bloei te brengen. Een bepaalde groep bomen en heesters kunnen (dood)bloeden als u ze op het verkeerde tijdstip snoeit. De walnoot, berk en esdoorn behoren tot deze groep. Deze soorten kunnen het best worden gesnoeid in de zomer als ze in het blad staan. De druif en de kiwi bloeden ook gemakkelijk, maar dienen in het late voorjaar te worden gesnoeid gevolgd door een flinke zomersnoei in eind juni. Knip dan de zijtakken tot op ongeveer 2 of 3 ogen terug. De zogenaamde klein fruitgewassen als frambozen, bramen en bessen is een apart verhaal. Grofweg kunt u de bessen snoeien door ze luchtig te houden en de zijtakken terug te snoeien tot op halverwege de lengte ervan. Bij frambozen en bramen snoeit u in de winter de dan bruin geworden scheuten tot op de grond af. De groene jonge takken worden uitgedund tot ongeveer 6 takken per strekkende meter haag bij de framboos en 3 bij de braam. De zijtakken van de eenjarige scheuten inkorten in het voorjaar. Ook bij het verplanten van een boom of heester zal er gesnoeid moeten worden. Niet alleen aan de bovenkant van de plant, maar er zal ook gekeken moeten worden naar de wortels van de plant. Wortels van planten, die verwondingen hebben, worden met een snoeischaar of een scherpmes gladgesneden. De snijvlakken dienen zo klein mogelijk te zijn en naar beneden te wijzen. Ook de te lange wortels moeten worden ingekort, de hoofdwortels worden op verschillende lengten geknipt, om zo een betere verdeling van de wortels te verkrijgen bronvermelding: PPH